Instituut voor de Nederlandse taal

Instituut voor de Nederlandse taal

Op deze website: ivdnt.org/historisch-nederlands staan veel onderwerpen m.b.t. de historie van onze taal:

– Historische Woordenboeken: Het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT) stelt vijf wetenschappelijke historische woordenboeken via één zoekapplicatie gratis online beschikbaar voor onderzoekers, docenten, studenten en andere belangstellenden. Samen beschrijven ze de Nederlandse woordenschat van circa 500 tot 1976, en de Friese woordenschat van 1800 tot 1975.

– Couranten Corpus (verzameling): dit omvat de zeventiende-eeuwse Nederlandse kranten die op Delpher beschikbaar zijn. De oudst overgeleverde kranten zijn gepubliceerd in 1618. Deze verzameling bevat momenteel de inhoud van 13 kranten, 109.532 artikelen en 18.926.425 woorden. De informatie in deze kranten is van belang voor onderzoekers van verschillende disciplines, variërend van historici tot historische taalkundigen, literatuurwetenschappers en kunsthistorici.

– DiaMaNT: het is een door de computer uitgevoerd gestructureerd woordenboek in ontwikkeling, dat betekenisinformatie over woorden door de tijd heen moet bieden. DiaMaNT legt verbanden tussen woordvormen en betekeniseenheden (concepten), en plaatst ze in de tijd.

– Terug in de taal: in deze rubriek worden woorden of betekenissen besproken die ooit in het Nederlands bestonden, maar nu verdwenen zijn.

– INT Historische woordenlijst: bestaat uit 2 lijsten met ieder ca. 500.000 historische woordvormen ten behoeve van OCR en OCR-postcorrectie, voor de periode ca. 1550 – ca. 1970.

– Historische corpora (verzamelingen): Corpus Oudnederlands (6e-12e eeuw), Corpus Gysseling (13e eeuw), Corpus Oudfries (13e-16e eeuw), Corpus Middelnederlands (14e-16e eeuw), Historical Corpus of Dutch (16e-19e eeuw), Couranten Corpus (17e eeuw), Brieven als Buit (17e-18e eeuw), Gekaapte Brieven (17e-18e eeuw), Corpus Juridisch Nederlands (19e-20e eeuw), Eindhoven-corpus (20e eeuw), Nederlab.

Gepubliceerd in Gooise Sporen 2026-3